Sol Kulak Çınlaması Neden Olur? Ne Anlama Gelir?
Sol kulak çınlaması tıpta sağ kulaktaki çınlamadan farklı bir anlama gelmez ve en sık kulak kiri, gürültü hasarı, orta kulak sorunları ya da iç kulaktaki işitme kaybından kaynaklanır. Belirleyici olan taraf değil, çınlamanın tek kulakta olması ve ne kadar sürdüğüdür.
Bizi Google’da tercih edilen kaynak yapınYeni yazılarımız aramalarınızda öne çıksınEkleSol kulak çınlaması halk arasında “biri arkamdan konuşuyor” diye yorumlanır. İnanç zararsız olsa da günlerdir süren tek taraflı bir sesi açıklamaz, buna rağmen bu yoruma güvenip muayeneyi ertelemek sık yapılan bir hatadır. Çınlamanın nedenlerini, tehlike işaretlerini ve tedavisini Antalya’da kulak burun boğaz uzmanı Doç. Dr. Sema Koç yazdı.
Sol Kulak Çınlaması Neden Olur?
Sol kulak çınlamasına ya sol kulağın dış, orta veya iç bölümündeki bir sorun ya da o tarafın diğerine göre daha fazla maruz kaldığı gürültü yol açar. Sol kulakta sık görülen nedenler arasında kulak kiri, Östaki tüpü sorunları ve gürültü hasarı vardır, ani işitme kaybı ise daha seyrektir.
Kulakta duyulan ses çoğu zaman dışarıdan gelmez. İç kulaktaki duyu hücreleri zarar gördüğünde beyne giden sinyal azalır ve beyin bu boşluğu kendi ürettiği bir sesle doldurur. Kişi bu sesi çınlama olarak duyar.
Çınlamaya yol açan hastalıkların çoğu iki kulakta da aynı sıklıkta görülür. Yine de günlük yaşamdaki bazı durumlar sol kulağı daha çok etkiler. Uzun süre araç kullananlarda ve sağ elle atış yapanlarda şikâyet sol kulakta daha sık görülür.
| Durum | Sol kulağı neden daha çok etkiler |
|---|---|
| Sağ elle atış yapmak | Silahın namlusu sol kulağa daha yakın kalır |
| Uzun süre araç kullanmak | Sürücünün sol kulağı açık pencereye ve rüzgâr sesine yakındır |
| Telefonu hep sol kulağa tutmak | Yüksek ses uzun süre hep aynı kulağa gelir |
| Sol tarafa yatarak uyumak | Yastık baskısıyla çınlama o tarafta daha belirgin duyulabilir |
| Tek kulaklığı hep sol kulakta kullanmak | Ses seviyesi genellikle daha yüksek tutulur |
Bunların dışındaki nedenler iki kulakta da aynıdır. Kulak kiri tıkacı, dış kulak yolu iltihabı, orta kulakta sıvı, kulak zarında delik, Ménière hastalığı ve kulak kireçlenmesi sol kulakta da çınlama yapar. Ayrıntılı listeyi kulak çınlamasının tüm nedenleri yazısında bulabilirsiniz.
Bazı ilaçlar da iç kulağı etkileyebilir. Yüksek miktarda kullanılan ağrı kesiciler, damar yoluyla verilen bazı antibiyotikler, bazı idrar söktürücüler ve kemoterapi ilaçları bu gruba girer. Kullandığınız ilacı kendiniz bırakmayın, muayeneye ilaç listenizi getirin. İlaçlar dışında yüksek tansiyon, tiroid hastalıkları ve kansızlık gibi genel durumlar da çınlamayı başlatabilir ya da artırabilir.
Birkaç saniye süren ve kendiliğinden geçen tek taraflı çınlama çok yaygındır. Özellikle sessiz bir odada, yorgunken ya da uzun bir telefon görüşmesinden sonra fark edilir ve hastalık belirtisi sayılmaz.
Anadolu’da sağ kulağın çınlaması iyi anılmaya, sol kulağın çınlaması ise arkadan konuşulmaya yorulur. Bazı yörelerde çınlayan kulağın memesini hafifçe çekmek de bu inanca eşlik eder. İnanç, kulaktaki gerçek bir belirtiyi gölgelediğinde sorun olur. Günlerdir süren tek taraflı çınlamayı “biri beni anıyor” diye geçiştirmek, ani işitme kaybı gibi zamanla yarışılan bir durumda tedaviye geç kalınmasına yol açabilir.
Sol Kulak Çınlamasının Altında Yatan Sebep Nedir?
Sol kulak çınlamasının altında yatan sebep, çınlamanın ne kadar sürdüğüne, işitme kaybının eşlik edip etmediğine ve sesin tipine bakılarak bulunur. İki kulakta birden duyulan çınlamada en olası neden yaşa ya da gürültüye bağlı işitme kaybıdır, yalnız sol kulakta süren çınlamada ise o kulağa özgü bir neden aranır.
Tek taraflılık bu yüzden hekim için bir uyarıdır. Çınlamaya eşlik eden belirtiler olası sebepleri daraltır.
| Çınlamaya eşlik eden | Akla gelen sebep |
|---|---|
| Kulakta dolgunluk, boğuk işitme | Kulak kiri ya da orta kulak sıvısı |
| Yutkunca çıtırtı, uçakta tıkanma | Östaki tüpü sorunu |
| Aniden azalan işitme | Ani sensörinöral işitme kaybı |
| Atak hâlinde baş dönmesi, kulakta dolgunluk ve uğultu | Ménière hastalığı |
| Yeni bir ilaca başladıktan sonra çıkan çınlama | İlacın iç kulağa etkisi |
| Yıllar içinde yavaşça azalan işitme | Kulak kireçlenmesi ya da işitme sinirinde iyi huylu tümör |
| Kalp atışıyla aynı ritimde vuran ses | Kulağa yakın damarlarda akış değişikliği, tansiyon |
Sesin nasıl tarif edildiği de ipucu verir. Kalın ve boğuk bir ses daha çok orta kulağı ya da iç kulak sıvısını düşündürür. İnce ve sürekli bir zil sesi ise iç kulaktaki işitme kaybıyla daha sık birlikte görülür. Kalın sesler için kulak uğultusu başlıklı yazıya da bakabilirsiniz.
Genç bir kadında sol kulakta yavaş azalan işitme ve çınlama varsa kulak kireçlenmesi (otoskleroz) ilk düşünülen nedenlerden biridir. Kesin sebep ise ancak muayene ve işitme testiyle ortaya çıkar.
Birçok kişi çınlamanın stresli dönemlerde arttığını, sakin günlerde azaldığını fark eder. Stres çoğu zaman sesin asıl nedeni değildir ama onu daha yüksek ve daha rahatsız edici algılatır. “Stresten oluyor” demeden önce asıl nedeni bulmak için kulak muayenesi gerekir.
Kulağın kendisi sağlıklı olduğu hâlde tek taraflı çınlama yaşayanlarda çene eklemi ve boyun da incelenir. Sol çene ekleminde tutukluluk, gece diş sıkma ya da boynun aynı tarafındaki kas gerginliği o kulakta çınlamaya yol açabilir. Çeneyi açıp kapatınca ya da başı çevirince sesin şiddeti değişiyorsa bu olasılık güçlenir ve tedaviye diş hekimi ya da fizik tedavi uzmanı da katılır.
Sol Kulak Çınlaması Tehlikeli midir?
Sol kulak çınlaması çoğu zaman tehlikeli değildir ve kulak kiri ya da Östaki tüpü sorunu gibi muayenede kolayca bulunup çözülebilen bir nedene bağlıdır. Ancak ani işitme kaybıyla başlayan, baş dönmesi ya da sinir sistemi belirtileriyle birlikte gelen çınlama acil değerlendirme gerektirir.
Aşağıdaki durumlardan biri varsa çınlamanın geçmesini beklemeyin, aynı gün bir kulak burun boğaz uzmanına ya da acil servise başvurun:
- Sol kulakta birkaç saat ya da gün içinde belirgin biçimde azalan işitme
- Kafa travmasından sonra başlayan çınlama
- Çınlamayla birlikte yüzde uyuşma, çift görme, konuşma bozukluğu ya da güçsüzlük
- Kulak akıntısı, ateş ve kulak arkasında şişlik
- Yeni başlayan, nabızla uyumlu ses ve buna eşlik eden şiddetli baş ağrısı
Ani işitme kaybında ilk günler belirleyicidir. Tedaviye erken başlandığında işitmenin geri gelme olasılığı daha yüksektir. Yüz ve konuşmayla ilgili belirtiler varsa 112 aranmalıdır.
Sol kulakta aylardır süren ve yavaş yavaş artan çınlama acil değildir ama ertelenmemelidir. Tek taraflı işitme kaybı saptanırsa işitme sinirindeki iyi huylu tümörleri dışlamak için MR istenir. Bu tümörlerin kansere dönüşmesi son derece nadirdir. Çoğu yılda birkaç milimetreden az büyür, küçük olanlar da 6 ay ile 1 yıl arayla çekilen MR ile izlenir.
Muayenede ve testlerde ciddi bir neden çıkmazsa bunu hastayla açıkça konuşmak da tedavinin bir parçasıdır. Kaygı azaldıkça ses daha az fark edilir ve birçok kişide daha az rahatsızlık verir.
Çınlama yüzünden uyuyamamak, sürekli sese odaklanmak ya da umutsuzluk hissetmek de ciddiye alınmalıdır. Kendinize zarar verme düşünceleri eşlik ediyorsa bunu yakınlarınıza söyleyin ve 112’den yardım isteyin.
Sol Kulak Çınlaması Tedavi Edilmeli midir?
Sol kulak çınlaması sessiz bir anda birkaç saniye ya da birkaç dakika sürüp kendiliğinden geçiyorsa herhangi bir tedavi gerektirmez. Uzun süren, işitme kaybıyla birlikte gelen ya da uykuyu ve günlük yaşamı bozan çınlama ise muayene edilmeli ve nedene göre tedavi edilmelidir.
Çınlamanın ne kadar süreceğini onu başlatan sebep belirler. Gürültü sonrası çınlama genellikle 1 ile 2 günde azalır, kir ya da soğuk algınlığına bağlı çınlama neden düzelince geçer, iç kulaktaki işitme kaybına bağlı çınlama ise uzun süreli olabilir.
| Çınlamanın özelliği | Ne yapılmalı |
|---|---|
| Saniyeler süren, kendiliğinden geçen | Tedavi gerekmez |
| Konser ya da gürültü sonrası, 1 ile 2 günde geçen | Dinlenme, sonraki maruziyette kulak koruyucu |
| 7 günden uzun süren | Kulak muayenesi ve işitme testi |
| İşitme kaybı eşlik eden | Aynı hafta içinde muayene |
| Aniden başlayan işitme kaybıyla gelen | Aynı gün muayene |
Çınlamanın neyin ardından başladığı da yol gösterir. Soğuk algınlığından ya da uçak yolculuğundan sonra başlayıp burun açıldığı hâlde bir haftada geçmeyen çınlamada, orta kulakta sıvı kalıp kalmadığına muayeneyle bakılmalıdır. Denizden sonra başlayan ve ertesi güne kadar geçmeyen tıkanma ile çınlama da muayene gerektirir.
Çınlamayı tedavisiz bırakmanın asıl riski, düzeltilebilecek bir nedeni kaçırmaktır. Kulak kiri tıkacı ya da orta kulak sıvısı gibi basit nedenler bile beklemeye bırakılınca haftalarca can sıkar, uykuyu ve işteki dikkati bozar. Ani işitme kaybında ise beklemek, kaybın kalıcı olmasına yol açabilir.
Tedaviyle çınlama her zaman tamamen kaybolmaz. Neden düzeltilemediğinde bile ses terapisi, işitme cihazı ve bilişsel davranışçı terapi sesin yarattığı sıkıntıyı azaltır.
Sol Kulak Çınlaması Tedavisi Nasıl Yapılır?
Sol kulak çınlaması tedavisi, sesin kaynağını kulak muayenesi ve işitme testiyle bulmakla başlar, bulunan nedeni düzeltmekle sürer. Neden düzeltilemiyorsa ya da çınlama aylardır sürüyorsa, sesin kişi üzerindeki etkisini azaltan ses terapisi, işitme cihazı ve bilişsel davranışçı terapi gibi yöntemler eklenir.
Muayenede çınlamanın ne zaman başladığı, sürekli mi yoksa gelip giden bir ses mi olduğu, nabızla atıp atmadığı ve hangi ilaçları kullandığınız sorulur. Sol kulak mikroskopla incelenir, işitme testi ve kulak zarının hareketini ölçen timpanometri yapılır. İkisi de ağrısızdır.
Sol kulak diğerine göre belirgin biçimde daha az duyuyorsa MR, genel bir hastalıktan şüphelenilirse kan tahlili istenir. Çınlamanın başladığı tarihi, sesi artıran durumları ve ilaçlarınızın adlarını bir kâğıda yazıp getirirseniz görüşme daha kısa sürer.
| Bulunan neden | Tedavi |
|---|---|
| Kulak kiri tıkacı | Muayenede temizlik |
| Dış kulak yolu iltihabı | Kulak damlası, kulağı kuru tutma |
| Östaki tüpü sorunu, orta kulak sıvısı | Burun ve geniz tedavisi, gerekirse tüp |
| Ani işitme kaybı | İlk günlerde başlanan ilaç tedavisi |
| Kulak kireçlenmesi | İşitme cihazı ya da ameliyat |
| Yaşa ya da gürültüye bağlı işitme kaybı | İşitme cihazı, ses terapisi |
Gece sessizlikte artan çınlama uykuya dalmayı zorlaştırıyorsa odayı tamamen sessiz bırakmayın. Kısık sesle çalışan bir fan ya da doğa sesi, çınlamanın öne çıkmasını azaltır ve uyumayı kolaylaştırır.
Evde kulağa yağ, sirke ya da sarımsak damlatmayın, kulak mumu da kullanmayın. Kulak zarında delik varsa bu uygulamalar iltihaba yol açabilir.
Korunma da tedavinin parçasıdır. Pamuklu çubukla kulak içini temizlemeyin, tek kulaklığı yüksek seste kullanmayın, telefonu iki kulağa dönüşümlü tutun ya da hoparlörü açın. Atış ve konser gibi ortamlarda kulak koruyucu takın.
B12 takviyesi ancak kan testinde eksiklik görülürse gündeme gelir. Bitkisel takviyelerin çınlamaya etkisi ise gösterilmemiştir, bu yüzden gelişigüzel kullanılmaları önerilmez.
Tedaviden sonra genellikle 3 ay içinde bir kontrol yapılır. Kontrolde çınlamanın şiddeti, uykuya etkisi ve işitme testinin sonucu ilk muayenedekilerle karşılaştırılır. Kalıcı işitme kaybı yalnız sol kulaktaysa, o kulağa takılan bir işitme cihazı konuşmaları anlamayı kolaylaştırır ve çınlamayı arka plana iter.
Tedavi yöntemlerinin her birini kulak çınlaması tedavisi rehberinde, karşı taraftaki çınlamayı ise sağ kulak çınlaması yazısında ayrıntılı bulabilirsiniz.

